Costumes xaponesas. Seus grandes cidadáns.

Nas festas populais fan os xaponeses gran desproveito de adobíos en papel e de frores, e como iluminación, lles gosta moito dispor de centos de faroliños de moitas cores diversos e formas; como moitas d’istas festas teñen natureza náutica, exercen un influxo verdadeiramente fastoso a o mesmo que relaxante nas augas dun río ou do mar, os milleiros de faroliños que empavean centos de chalanas.

O ” Kimono ” é o peñor de máis uso, verdade é que agora case o usan tanto os europeos como os xaponeses máis eiquí sobresae máis porque o adobío das habitacións semellan darlle maior xeito.

A limpeza é miuciosa nas casas e nos hoteis; nas casas perosais serven de leito uns alamdraque espallados no chan. As almofadas soen se de madeira recuberta dunha tea grosa. Nos hoteis teñen camas o xeito europeo, para quenes desexan así.

Eiquí e fora de eiquí falase moito das ” Geishas ” istas son rapazas que se adican a cantaruxar e a declamar verso: son as que afoutan as festas e poñen na vida o seu pouco de poemas. Atópanse no ” Japón ” colexios especiais nos cales fomentase istas rapazas no canto e na declamación. Os Xapones, ainda que non abafalla nengún adianto da nosa civilización ten unha gran curia tradicional. Quere conservar as súas cousas e sinte a altiveza de ter en conta o seu pobo como un dos máis antigos, convir o seu pobo como un dos máis antigos da humanidade.

A linaxe xaponesa semella ser, verdadeiramente a máis antiga do mundo, pois se conxetura que data duns 2500 anos antergos a ” Jesucristo “.

No ” Japón ” constrúense moitos obxetos de laca que comporse nunha pasta axeitada con recina a cal mistúranse varias materias coloreantes para darlle a tonalidade desexada con ista pasta fabricanse fráxiles mobles; bandexas e obxetos para agasallo ornandoos con fróres e belísimas e carterísticas paisaxe.

O arte foi sembrado e en gran estima sempre polos xaponeses, xa dende moi antigo, pois no século XII contaron con afamados artistas, entre eles o afamado ” Toba Lajo “. As estampas xaponesas defrutan sempre de xusta fama, e os traballadores en marfil xunto con as miniaturas , debuxos, e estatuillas de procelá son febles para os coleccionistas.

No canto das súas costumes os xaponeses son apracíbels e fríos de portas para fora, mais con capacidade das máis grandes parcerias cando nunha materia ventilase a súa honra ou o do seu país. Aman moito a os nenos e són moi coidadosos dos seus modáis e no seu falar. Non se coñece eiquí a blasfema porque no léxico xaponés non teñen semellantes paroulas ofensivas ou de mal gosto.

As nenas son moi afeicioadas a xogar con as bonecas; case tódalas familias teñen a súa casa de bonecas, gardadas de xeracións antergas e coidadosamente conservadas e mellorada e que chegará a xeración seguinte. Os nenos xogan con predilección subindo cometas e facendo danzar peonzas.

Máis o meu pesar de que o chan do ” Japón ” é dabondo montuoso, é país de moita densidade de poboación; pois tendo algo menos que a de ” España “, súa poboación é case o triplo que a nosa.

A principal riqueza eiquí é o agro: en importancia, se cadra, lle segue a pesca no mar ribeireño do ” Japón ” son as milleiros os xuncos ou pequenas embarcacións pesqueiras e numereira a poboación de mariñeiros.

Atópanse tamén moitas lagóas, algunhas d’elas están nas máis altas rexións montuosas, os riós son de curto percorrido e faltos d’unha gran profusión, polo motivo de que non poden percorrer os desaugues das grandes bacias, xa qie as illas xaponesas son estreitas e avogan relativamente poucos kilómetros dende os entrepanos montuosos o mar.

O arroz, o té, as laranxas mandarinas, os limóns, son os principais nos que que se saiba os agroeiros xaponeses.

Como industras, traballan na do verme de serda, na de texidos e na do papel, que alí ten máis extendido uso que entre nos, posto que de papel fan panos, panoliños, panos de mesa, manteis, abanos e parasois. O papel xaponés é moito máis groso que o europeo e o mesmo tempo máis flexibre, polas substancias fibrosas que lle dan xeito.

Vou tomar nota d’algúnhas das principais cidades do país: ” Nagasaki “, foi o porto onde embarcaban todolos buques os portugueses e os misioneiros españois. Namentres o ” Japón ” estivo pechado a todo comerzo con ” Europa “, ” Nagasaki ” foi o único porto accesible.

O xeneralizarse o comerzo ” Kobé ” , que foi unha pequena aldea de pescadores, situada no mar interior, foise convertindo nunha gran cidade. ” Osaka ” é a poboación máis fabril: ten tamén un fermoso fano e atópanse n’ela grandes e ricos bazares. ” Kioto ” foi capital del ” Japon ” dende o 794 ata o 1868, na que a capitallidade foi trasladada a ” Tokio “. ” Nagofa ” é outra gran cidade con perto de un millón de poboadores.

Unha carta con novas do Ecuador e do Perú

Meu querido Fernando:

Escribote hoxe dende ” Lima “, a capital do ” Perú “, onde chegamos ontes; fixemos parte da viaxe en autocarro por facerse máis rapidamente que en ferrocarril, xa que eiquí o país é dabondo crebado na ribeira, e os trens non poden acadar grandes velocidades.

Procurei mercar, sobor iste país e sobor o ” Ecuador “, que deixamos antonte, unha información breve e lixeira, e complaceme en comunicarche, por si nos meus datos podes atopar algún de interese para as túas notas de viaxe que, en tal caso, serán nosas notas.

Antecedendo, pois, con orde, vou falarte do ” Ecuador ” e logo falareite do ” Perú “. Ti sabes ben que o ” Ecuador ” chamase así por cruzar o seu territorio a ” Linea Ecuatorial “.

No chan do ” Ecuador ” campan perfetamente tres zonas paralelas: a ” COSTA “, os ” ANDES “, e a ” SELVA “. A zona da ribeira ou linde co mar  ten só de 20 a 200 kilómetros de amplitude, seguindo logo dúas cadeas montuosas paralelas, afastadas entre sí por uns 60 a 65 km.. O terreo que fica entre istas dúas dúas liñas de montes dan xeito a un altiplano de uns 3,000 metros. A capital ” Quito “, atópase erguida no relinde occidental d’iste altiplano, a 3,000 metros sobor do nivel do mar.

A zona andina do ” Ecuador ” ten unha gran actividade volcánica: algúns volcans están en erupción e outros moitos fican en quietude. Os máis acolloantes, polas seus inxentes proporcións, son, o ” PICHICHA “, a cuxo pe atópase a cidade de ” Quito “, o ” CHIMBORAZO “, situado un pouco máis o sur e o cal ergue a súa mol ata 6,310 metros.; o ” COTOPACHI “, e o ” CHILES “.

É curioso notar, que istes volcáns ecuatorianos non arroxan case ningunhas lavas, senon auga, cinzas e anacos de rochas.

O clima é tropical nas zonas baixas e moi agradábel no altiplano ou ” TIERRA FRESCA “: hay anualmente unha estación de abondantes chuvias que constituen o incerno do país, e outra estación seca, que é o verán; o mes de Xulio, é, eiquí o máis xélido do ano.

Os produtos do chan ecuatoriano son: o ” CACAO ” fundamentalmente, o ” CAUCHO “, ” PIELES “, a ” TAGUA ” ou marfil vexetal e ouro, en menor suporte. En canto as súas indrustrias, son ainda poucas; mais é propio d’iste país a produción do chapeus de ” Jipi-japa “.

Amáis de ” Quito “, que é a capital, e que conta con máis de 200 mil poboadores e posúe belos edificios nos cales aloxanse as dependencias e servizos do goberno e os centros culturais superiois do país, é de importancia ” Guataquil “, o gran peirao comercial do ” Ecuador “, cidade de poboación por riba da capital; tamén é importante a cidade de ” Cuenca “.

A unhas 500 millas da súa ribeira, o ” Ecuador ” posúe as illas de ” Colón ” ou de ” Galápagos “, pouco poboadas.

Os territorios que forman hoxe o ” Ecuador ” pertencían con anterioridade o pobo ” Quichúa “, cuxo xefe ostenba a titularidade de ” Quitus ” ou emperador, do cal deriva o nome da capital.

Cando o capitan español ” D. Sebastián de Benalcázar ” chegou a terras do ” Ecuador “, por orde de ” Pizarro “, e conquistou o reino de ” Quito “, cara medio século que iste país atopabase subxugado a os incas do  ” Perú “.

Xa en poder de ” España “, aderiuse primeriro o virreinato do ” Perú “; mais no século XVIII foi anexado o virreinato de ” Nueva Granada “.

En 1809 produxose un levantamento para preogar a independencia do país: poido sufocarse aquella tentativa, mais, recuncados os feitos en 1822, e logo da duro combate de ” Pichicha “, o xeneral venezolano ” Sucre ” logrou a proclama da independencia.

Unha vez ceibes, admitiron os ecuatorianos a constitución de ” Colombia “, uníndose a ela: mais en 1830 afastáronse e fundaron o estado do ” Ecuador “.

Iste país, é un dos que máis traballaron pola cultura, facendo obrigatoria a esinanza e xerando numereiras escolas e establecementos de cultura superior.

É, indubidablemente, un país dun gran porvir, feito o patriotismo e a labourosidade dos seu poboadores.

Respeito o ” Perú “, me din que, nos primeiros anos da colonización española, o seu territorio foi moito máis amplo que o que ten hoxe. Case todolos territorios da ” América Meridional ” dependían entón do ” Perú “, ónde  ” España ” fixou a capitalidade dun dos virreinatos.

A fortuna chegou a ser grande eiquí, pois o subsolo é moi rico en metais, entre eles a prata: isto deu lugar a que, cando se quería avaliar a riqueza dunha cousa,o vulgo soía e soe dicir ” Vale un Perú “.

O territorio d’iste país é moi dispar, un pode imaxinalo denotado por tres zonas, a semellanza do ” Ecuador “: a ribeira a cabalo entre os ” Andes ” e o ” Pacífico “; a zona andina, empinada e pobre, e a zona interior, baixa e tropical, regada por algúns dos afluintes do ” Amazonas “.

A zona máis poboada e civilizada do país  é  a ribeireña, ónde se atopa ” Lima “, que é unha cidade moi fermosa; xunto a ela atópase o peirao do ” Callao “.

As altas zonas andinas son desertas e maniñas: só viven alí algúns montés coidando do seus rabaños de vicuñas, llamas e guanacos. Din que é tétrico o espectáculo d’istes montes espidos, con herbas miserentas e case secas, facéndose a respiración arela pola altitude e a vista cega polo exceso de luz, a semellantes antiplanicies desoladas as chaman os peruanos ” Puna ” e tamén chamn así o ” Mal de Montaña ” sen dúbida por sentirse n’elas as molestias de dito mal.

Os vales pola contra, son fermosos e vizosos: nun d’eles atópase a cidade de ” Jauja “, respeito da cal tan pitorescas e foliadas descipcións se fixeron, esaxerando, naturalmente, as condicións de vizosidade do seu chan.

A banda baixa do país, na zona interior, atópase chea de fragas vírxenes e poboada ainda por indíxenas nun estado pouco civilizado. N’ista zona abonda o caucho.

Polas diferenzas do nivel das súas terras, produce o ” Perú ” unha gran variedade de prantas unha das súsa principais esportacións é a ” Quinina “, pranta que vive nas vertentes andinas; nas bandas máis baixas e veciñas a chaira,

Antes de chegar os españois o ” Perú “, domeaban eiquí os indios chamados ” Incas “, os cales acadaban un grao dabondo regular de cultura, que rematou nun apoxeo acadado durante o imperio de ” Buayna Capac “, en 1525. As guerras civís que estalaron entre os sucesores d’iste emperador, axudaron moito a conquista feita polos españois.

Ainda cando en todo o país falabase español, os indios que poboaban nas zonas andinas e nas rexións chairas non recoñecidas ainda, falan o primitivo idioma do país, o ” Quechua “

No  ” Perú ” os ferrocarriles son de costosísima construción , teñen que librar grandes desniveis en poucos kilómetros, o cal fai xusto notábels obras de enxenería. Como por exemplo direiche que o ferrocarril de ” Lima ” a ” Oraya ” ten que acadar unha altura de 4,834 metros en só 170 kilómetros de percorrido.

Amáis de ” Caña de Azucar “, de ” Carbón “, de ” Algodón ” e de ” Caucho “.

” Arequipa ” é o que podería chamarse a capital do sur de ” Perú “. ” Trujillo “é unha cidade que se atopa na ribeira norte, ista foi fundada por ” Pizarro ” en 1534.

Na ribeira peruana atópanse as afamadas illas ” Chinhcas ” , notábels polo amoreamento n’elas das deyecións das aves mariñas, chegan a constituir moreas enormes de ” Guano “, que utilizanse para abonar os campos. ” España ” apoderouse en 1864 d’istas illas como garantía dunha rechamada diplomática; e non sendo ista atendida, a escuadra española, as ordes de ” Méndez Núñez “, bombardeou o perirao do ” Callao ” en 1866.

Habianse orixinado, namentres istos derradeiros anos, diferenzas entre ” Perú ” e ” Chile ” por cuestión do territorio ónde se atopan as poboacións de ” Tacna ” e de ” Arica “, mais cada un d’istes estados quixeran apodeirarseas.

Recentemente, os ” Estados Unidos ” exerciran a súa mediación, concedindo ” Tacna ” o ” Perú ” e ” Arica ” a ” Chile “.

Bo: penso que xe te fatiguei dabondo enchendo tantas páxinas; enviote á parte unhas postais ilustradas para que elas te axúnden a axeitarte millor idea d’istes países.

Meu pai encargoume con benquerenza saúdos para o teu e para tí, e eu tamén rogote teñas a bondade de dar de novo a teu pai moitas grazas polo maxestuoso agasallo  que me fixo na ” Habana “, e que gardarei y lembrarei sempre.

E tí, meu queridiño Fernando, dispón como queiras do teu bo amigo que non te esquece. -” JOAQUÍN “

 

El Grupo Jatari · El Grupo Jatari: Folk Music of Argentina, Bolivia, Chile, Ecuador, Peru and Venezuela

O mecenazgo dos millonarios. ( As grandes cidades )

Fai catro días que nos atopamos en ” Nueva York ” e cada vez atopo novos pormenores que me comproban que as cousas, eiquí, obteñen dimensións e proporcións insospeitadas.

Hoxe visitábamos o ” Museo ” e o local da ” Hispanic Society “. Convencinme de que cada día adquire máis importancia n’este país o dilema español e as cousas de ” España “: hai xa librarías adicadas  especialmente as producións españolas, e segundo me din, son moitos norteamericanos que falan español, especialmente nas rexións de ” California “, ” Florida “, ” Colorado “, ” Sierra Nevada ” e ” Los Ángeles ” bisbarras que, como denotan os nomes, tiveron orixe hispáno.

Coñecemos especialmente os ” Estados Unidos ” polas súas empresas industriáis e polas súas exportacións comerciáis: mais non os coñecemos tanto polo feito de que  súas castas pudentes impoñen o deber de ayudar e financiar todas as manifestacións da cultura. Se cadra nengún outro pobo do mundo axuda tanto o altruismo como iste, e poucos sinten con tanto ardor a devoción polas cousas do espírito.

Como que eiquí cada estado ten a súa capital, estabelecen grandes vencellos entre eles para contar con os mellores establecementos de cultura: ” Nueva York “,  ” San Francisco “, ” Boston “, ” Chicago “, ”  Filadelfia “, competen o ter as mellores ” Univesidades “, os máis pretixiosos ” Centros Culturales ” e ” Artísticos “.

Os ” Museos “, eiquí , non encarnan, coma en ” Europa “, os aquivos da historia o da tradizón de cada un dos países: norteamérica é un país xove e na súa historia non se retrotrae moito máis aló dun século. Por iste xuizo, istes museos teñen  que mercar en ” Europa ” súas xoias de máis valoura, e como iste só se pode  acadar con cartos, os estados os dotan especialmente e os particulais lles axudan con as súas doazóns, para que merquen rapidamente valoura e notoriedade.

As veces, é o esforzo d’un só home e da seu cadal  o que acada semellante froito: Tal é o que fixo o gran hipanista ” Harry F. Huntington “, o amorearun gran número de obxetos e xoias artísticas como se pode hoxe abraiar  no museo de ” Pasadena “, en ” California “. Outra mostra d’iste mecenazgo é a “Hispanic Society of America “, de ” Nueva York “, a cal conta con un museo moi notábel de obras españolas e con unha numereira bibloteca. Os multimillonarios ” Andrew Carnegie “, ” Cornelius Vanderbilt “, ” John D. Rockefeller “, ” J.P. Morgan “, ” Henrry Ford ” e moitos outros, sosteñen no país numereiras fundacións culturais e de caridade, todas elas fastosamente cubertas e oportunamente dotadas e ciodadas.


Amáis do infindo ” Nueva York “, cuia poboación salva os 10 millóns de poboadores, atópase no país outras cidades moi populosas. ” Chigago “, colocada na ribeira sureste da lagóa ” Michigan “, é o centro das industras das carnes; conta con máis de un millón de poboadores e é un gran centro de comunicacións territoriais.

” Filadelfia ” e ” Boston ” son dúas grandes cidades, notábels o mesmo tempo por ser importantes centros culturais, especialmente en biblotecas, que é chamado ” Ateneo Americano “: as súas respeitadas universidades e museos son afamados en toda a ” Unión ” e a de ” Harvard ” (Boston) emana en renome a todo o mundo.

” Washington ” é a capital federal: cidade de poboación menor que as precedentes, ocupa unha fastosa extensión, debido a que súas rúas son moi anchas, prantadas todas de acorporadas árbores, e contando con grandes parques no mesmo casco da cidade, o cal esaxera considerábelmente o seu contorno.

” Los Ángeles ” é a meca do cinema e, o mesmo tempo un bo porto no ” Pacífico “, como o é tamén ” San Francisco “, ” Detroit “, ” Cleveland ” e  ” Toledo ” son cidades onde arraiga, boa parte, a industria dos autocarros, que tal importancia acadaba n’iste país.


Remato xa de escrebir sobor das cousa vistas e lías  para adicar un anaco de tempo a anosar  impresións máis persoais. E ” Nueva York ” puidemos falar con nai e Xoselita por teléfono. A Comunicación estableceuse por radio entre  ” Nueva York ” e  ” Londres ” e por liña  entre ” Londres ” e ” Madrid “. É Verdeiramente abraiante, e é en casos  como o noso cando máis se valoura todo o seu rendemento.

Ista comunicación con nai e Xoselita espertaba en mín a morriña.  Lois dubida xa tornar a decontar dando unha  gran volta que nos agarde: mais vexo que isto no é posíbel. Saimos para ver os avós e non é cousa de tornar a metade do camiño, pai o sentirá moito, pois atópase moi ledo para poderlles dar unha aperta e eu non debo amargarlle ista viaxe… . Agocharei ista cuartilla para que él non poida leela agora. Decididamente teño que actuar coma un home ista vez. ¡ Alento, e adiante !.

acaravanadodelirio · A Caravana do Delírio – Esperando a Volta do Mecenas

Nicaragua, Honduras, Guatemala y El Salvador

Imos falar afastadamente de cada un d’estes países centro americanos, dando d’eles unha sinsxela impresión.

” Nicaragua “, que xa foi descuberta por Colón, foi explorada por Dávila vinte anos despois e este lle deu o nome tomándoo d’un xefe indíxena que o recibui afablemente.

Manifestandose independente en 1821 e 1823 adhereuse a Unión Federal dos cinco estados centroamericanos, tendo que luitar logo por espacio 16 anos para afastarse d’eles. Tivo no decurso da súa breve historia, reietrados atrancos con potencias europeas, con Alemania e Inglaterrra especialmente. Agora as ten con os Estados Unidos, quenes proxectan, o parecer,construir no istmo de ” Nicaragua “, unha nova canle  que poña en comunicación o Átlantico e o Pacífico, a semellanza do de Panamá.

O cabo ” Honduras ” foi o lugar onde arribou Colón en 1502 o chegar novamente o continente. Afastado o territorio de ” Honduras ” da soberanía de España en 1821, foi teatro de novas loitas revolucionarias ate chegar 1870. Coma convenencia de tan longo período de mal estar,  o  país  foi  a  ruína;  e  tivo  sorte  da habilidade do seu presidente ” Bonilla “, quén conseguiu instalar os recursos do país sobre premisas máis fortes.

Os ” Estados Unidos ” Exercen un concluínte influxo sobre iste país, como a exerce tamén sobre as outras repúblicas centro-americanas, por ser os banqueiros de tales pequenos estados, e polo interés que teñen en acaparar o seu comercio.

Chamóuse con anterioridade ” Guatemala ” a toda a ” América Central “. O territorio que abarca hoxe aproximadamente ista república, foi conquistado por D. Pedro de Alvarado en 1523.

Logo de algunhas revoltas, en 1821 proclamou a súa independencia, mais foi adecotadamente anexionado o país a ” Méjico ” e ata uns anos maís tarde non se constituiu en república independente.

A pesar da súa pequenez, istas repúblicas sentironse bélicas algunhas veces: Sostiveron entre si guerras, singularmente a partir de 1851. Istas loitas remataron o fin, de xeito favorabel o bando no cal atopabase Guatemala. mais entón o presidente Barrios pretendeu a formar unha federación collendo en ela todolos estados centro-americanos, cousa que disgostou a os demáis, fixando un fondo mal estar, a efecto do cal aquel presidente foi morto o inzar o territorio de ” El Salvador “.

En 1907 atopóuse outra vez ” Guatemala ” en perigode soster un novo conflito armado con os seus veciños; mais a mediación dos ” Estados Unidos ” e de ” Méjico ” acadaron ista vez conxurar o perigo.

” El Salvador ” recibiu o seu nome de Diego de Alvarado, que conquistou o seu territorio en 1525 e se supon que fundou a cidade de ” San Salvador “.

En 1822 conquistou a súa independencia e, como as demáis repúblicas ístmicas foi teatro de varias  guerras e  revolucións.  Por fortuna,  logo  do  1907  no  que figurou a carón de ” Honduras ” contra  “Nicaragua “, non veu ” El Salvador ” toldada novamente a súa paz. E iste tempo abondoulle para desenrrolar intensamente as súas riquezas naturais.

KOTINC Records · One Love (Bob Marley Cover)

Veracuz e a Capital

O noso veleiro arribou, o fin, nunha dársena en Veracruz. Iste porto da unha sensación extrana, mistura de actividade e acougo.

Os peiraos atópanse acugulados de tódalas clases de mercadorías: As que máis dos postos dos peiraos e as cabrias dos buques, chían afanosamente no medio dun calor húmido que se sinte de xeito asombroso; nos peiraos vense ademáis, numereiros homes levando os seus traxes brancos e amplos chapeus. Hainos de tece branca, algo morea, e outros de tece máis escura que son os chamados ” mestizos “.

Non sei se istes homes agardan que se lles de traballo na estiba, ou pasan o seu tempo libre vendo o movemento dos buques. Como o veleiro non arriba ainda, pois se cumpren as profecías do oficial, e non se poderá comezar a estiba ate mañá pola tarde, non poido saber con certeza qué poden facer alí aqueles homes de traxe brancos e atitudes tan acougadas.

Con Pai baixamos a terra, e dando, en carro un lixeiro paseo pola cidade. Adiviñase axiña que é unha poboación soamente comercial, sendopoucos os seus edificios fastosos e monumentais.

Os seus arredores teñen numereiros pequenos encoros, o cal fai que a cidade non seña moi chaira;  mais din que a municipalidade e o Estado, traballan activamente o fin de secar istes encoros e sanear debidamente a poboación.

Logo de xantar, collimos un tren expreso que nos conduciu a capital: Os vagóns sonche dabondo confortabeis e limpos. A pasaxe que vemos e moi variada, pois o tren vai rifando con relativa presteza o desmonte que atopamos entre Veracruz, que se atopa xunto o mar, e a capital que se encontraa 2250 m. de altitude.

Ó achegarnos a ” Méjico ” vemos, por un lado, unha hileira maxestuosa de volcáns e, o pouco a liña longuísima e branca do caserio da cidade. O que me cinzarra principalmente o pasear por ela, é pouca altura dos seus edificios: Isto e debido, según me contan, a os habituais tremores que eiquí se xeran, e que precisan tremebundos derrubamentos, si se construiran casas de gram altura. O aspectoda cidade é afable; as súas rúas so reitas e inacababeis e algunhas das súas prazas parecenme infidas, estando engalanadas con fermosos xardíns e plantacións.

Haiche certos contrastes na edificación: O mellor xurden moitisimas casa xunto a luxosos pazos, e modestas tendas o lado de maxestuosos comercios. Cirulan moitos carros, xardineiras, que dan un aspecto moi ledo e animada a rúa; vense tamén moitos autos.

México e unha cidade con actividade industrial d’abondo: As inquietudes políticas d’este país non acadaron dirimir enteiramente a gran riqueza natural do mesmo, nin as prácticas de traballo de moitos dos seus habitantes.

A impresión que d’este país se ten en boa parte Europa, tal vez seña menos faborabel o que verdadeiramente se merece.

País riquísimo, no seu terreo conta cunha gran producción de prata nas súas minas de Zacatecas e San Juan de Potosí; tamén a industria do ouro vai tomando cada vez máis importancia.

Como edificios monumentais, cito, a Catedral, fastosa e de grandes proporcións, con bela fronte na que se conteñen os estilos dórico,  jónico. O ” Palacio del Gobierno ” de seria arquitectura, a ” Biblioteca Nacional ” e a  ” Universidade “.

Moitas das súas prazas atopanse adobiadas con monumentos adicados os caudillos mexicanos e conta con belisimos parques e xardíns cheos de paseantes, e animados con o movemento de numereiros carros e autos.

Decateime, con gran agrado, o gran influxo que a arquitectónica española do Renacemento exerceu sobre ” Méjico “; moitos edificos púbricos e algunhass fontes monumentais que adobian a cidade, levan o selo propio da súa procedencia española. Semella, con tais fundamentos, que ” Méjico ” atoparemonos ainda como na nosa propia casa. É ista un sentimento moi afable, que o viaxeiro nacional estima enormente.

John Habib · No Estamos Lokos

O mar dos Sargazos – A velocidade dos Buques

Curioso é a traza do Atlántico n’algúnhas zonas a medio camiño entre as Illas Azores e as Antillas. Parece que n’elas o veleiro escorrega en col do céspede dunha verde pradeira. Abondosas pradeiras de oucas aboian sobre o mar e o cobren dunha covertura de viva coloracion verdosa.

Dime afablemente un oficial da galera, que se fixo moi amigo de Pai que cando descubriron estas ribeiras, os homes a o atoparse con estas pradeiras maniñas e  verse detidas n’elas, a pequenas chalupas, créron chegar o linde do Océano. Ista zona rexión do Atlántico e a que ven sendo en xeral “Mar dos Sargazos”.

Iste distinguido mariño  que tan afablemente contesta as miñas inquiras, faloume hoxe das grandes correntes mariñas que se orixinan no Atlántico, unha é a que leva o auga fria das rexións Árticas cara o Ecuador e a outra e a que leva o auga canela, da zona ecuatorial cara as ribeiras de Europa, ista segunda corrente que é a chamada do “Golfo”, orixínase no Golfo de México e chega ata o Océnano Glacial do norte pasando xunto das ribeiras europeas e temperando así o clima das mesmas. Por mor da calor ista corrente cede a atmósfera o clima de Iglaterrra é tolerábel, como tamén o de Escandinavia.

Se ista corrente non existira, probabelmente toda as parte das ribeiras  abranguidas entre o norte de Francia e o norte de Noruega, serían dun clima extremadamente xélido, no que non lle sería posible o home habitala.

Imonos achegando as Antillas: Din  que en cinco días e e medio ou se cadra seis, poderemos salvar a distancia que se atopa entre o porto D’Coruña ata La Habanna é unha velocidade moi considerábel se a contexamos con o tempo que prescisaban as primeiras Carabelas que facían o vento mareiro do Atlántico para ires dende Europa ate América; entón botaban uns tres meses,  e isto contando que os ventos nos lles foran desfavorabeis ou en exceso, por que se diran casos en que unha d’aquelas naves veleiras, o estar case para chegar as ribeiras de Portugal de volta de América era collida por unha treboada, e o vento empurrabaa de volta outra vez, con terríbel velocidade, ate as mesmas ribeiras de América; total que en dez ou doce días de soprar aquel vento desfavorábel a nave botaba a perder as millas gañadas en dous meses e atopábase case de novo no mesmo lugar de saída.

O aplicarselles o vapor os buques acurtanse abondo o tempo empregado no vento mareiro; no comezo do século XIX o buque “Savanah” fixo en vinteseis días a viaxe de Nuva York a Liverpool (Inglaterrra). O establecerse a grandes liñas de vapores a mediados do século XIX, empregabanse uns quince días para percorrer a distancia de Inglaterra a os Estados Unidos.

Este tempo parecinanos hoxe de máis, se temos en conta  que os grandes transatlánticos dos nosos días percorren iste traxecto nuns cinco días e ainda máis se consideramos que recentemente un dirixible salvou a distancia escasamente en tres días, apesares de que tivera que enfrontarse a unha forte treboada.

¿ Quen poderá pasar nunha mañá relativamente perto, se non sofren interrupción os constantes progresos da aviación e si adecota persistindo iste afán de incrementar cada día máis as velocidades ?

A Vida no Veleiro

Fai tres días e medio que navegamos ledos: Estou enfeitizado da orde, da limpeza e da comodidade da que gozamos n’este caralludo veleiro. Temos moita fame e os xantares non son moi abondosos e pingüe: mais pode dicirse que pasamonos medio día comendo; dame un chisco de vergoña ter que escribir iste dato, mais é certo. Non é extrano, agora que os médicos recomenden as viaxes polo mar para repoñerse logo de graves afeccións.

Hoxe Pai e máis eu tivemos un chisco de ledicia: un endiado do veleiro, entrou no noso camarote, cando nos ergíamos, ¡ Un radiograma de Nai !. N’el desexanos unha venturosa travesía.

Calcúlese a nosa ledicia fronte tan inesperebel nova: Chegamos a un acordo entre todos nós en rebater o radiograma achegado,outro no que  amosamos que estamos moi ben se saúde. E enfeitizados da viaxe.

É certamente emotivo, que poida aveciñar, en alta mar, comunicación con os meus seres amados mediante ista marabilla da telegrafía sen fíos, ¡ Que prodixo !

Cada canto pubrícase no Veleiro, por medio dunha folla impresa, con as novas máis recentes o redor do mundo; un verdadeiro xornal derradeiras novas. Y por se isto fora pouco, o longo do día imos recibindo novas dos casos que rechaman no mundo enteiro.

Unha cousa verdadeiramente feiticeira.

Pese a telegrafía non sempre comunicanse novas boas: As veves con  mesaxes de apesaradas novas; este mediodía ocurriu entre a pasaxe do veleiro a nova de que, a algunhas millas de nós, un buque demandaba S.O.S por radio. Tratabase d’un vapor cheo de petróleo que estaba a lumear. Me supoño o arrepiante que un incendio así ten que ser.

Xa pensaba eu que o noso veleiro fose a socorrelo, mais logo dixeronos que outros buques máis achegados a zona da desfeita, acudíran para salvar a tripulación, conseguindoo completamente, e que todo auxilio para o buque, fora baldío, pois as lapas de lume destruiuno compretamente, rematando o sinistro con o afundemento do vapor.

Agora que chega o solpor, imaxino o tráxico que ten que que resultar unha circunstancia semellante a do Vapor senestrado, e o apesarado estado no que se deben atopar a pasaxe. Poida que algúns perdereran todolos seu bens. Endexamáis se solventarán d’abondo os auxilios da caridade o fusco debidamente a istas probes xentes, e o gran servizo da radiotelegrafía o dar o sinal d’alerta, permitindo así, que poideran salvar os que n’outro caso, indubidablemente pereceran entre as lapas de lume, ou se cadra afogaran o tentar liscar das lapas, en fráxiles chalupas.

Istas emocións de hoxe apesarumbranme de tal xeito:  Estou desexando chegar canto antes a La Habana e de novo pisar terra fime; xa me decato que entra en parte da miña acolloamento ; mais e superior os meus boos desexos.

Paréceme qie Pai acollouse tamén, mais fai o posibel por finxir animado.

Anteontes, a media tarde a medio esfumar no horizonte, os picos dos montes das Illas Azores. A vista de terra, riqueza en tan pequena cantidade como confrontan aquelas Illas no seo do Atlántico, produciuse un gran clamor na pasaxe.Saúdamos con gran ledicia aquelas terras de Portugal, e da conversa que provocou, saquei a impresion que istas Illas d’este archipélago son d’abondo enxebres e vizosas, sendo as producións de maior importancia,  as laranxas, os limos, e os caldos; o clima é formidábel e a poboación repartida en varias Illas, é, en xunto de máis de 250,000 habitantes

Na enchenta do Mar

Xa estamos establecidos n’este caralludo transatlántico que leva o nome da nosa patria “Gallaecia” e que navega polos mares os memorábels cores do Arco da Vella. Parece iste buque, e verdadeiramente o é, adecote da nosa patria, e o mesmo pasa que xa nos sentimos moi alfúfaros de poder facer a viaxe n’el.

Desgustanos un anaco a falla da nai e da miña irmáciña. Mais temos fiúza en que os ventos levaranos a todos nos, a bo porto,  e que poidamos darnos unha aperta a volta, sans e satisfeitos.

Atopamonos xa de cheo no mar: Ontes a tardiña, deixamos de ver os montes do litoral de Galicia. A cidade D’a Coruña foi agochandose da nosa vista tras unha livián brétema, e os bicos dos mostes máis erguidos, lumeaban fronte a luz vermella do fusco, non tardarán en mixturarse con a liña nebrosa do horizonte.

O Atlántico e unha inmensidade: Auga e ceo por todolas bandas, e así adecotaremos uns días aínda. Consonte me dí un amábel mariñeiro, este mar representa a cuarta parte ao redor da totalidade das augas da Terra: Ten  xeito que recorda algo a letra S, e os entrantes e saíntes das mariñas americanas se asemellan as Europeas e de África.

Semella, pois coma si se esgazaran, arredándose un anaco entre sí, para orixinar este mar estamos a atravesar.

Grandes rios desaugan no Atlántico en Europa, como ven sendo, botan n’el ás súas augas o Támesis ( o gran rio que se deixa ver por Londres), o Sena que pasa por Paris, o Rhin, o Elba, o Garona, o Mosa, e amais os caudalosos rios Galegos Miño, o Tambre, O Ulla. En África, o Senegal, o Gambia, o Niger e o Congo; e, nas Américas, os grandes rios San Lorenzo, Mississipi, Amazonas, Plata e Colorado.

En xeral, é un mar de moito fondo: Mais a banda norte do mesmo é menos fondo ca  banda sur; a fondura d’esta banda norte conforma un meseta uniforme. A fondura media é de  3.300 metros e as maiores fonduras atópanse entre Terranova e ás Allas Bermúdas e perto de Puerto Rico; istas fonduras máximas atopadas, foron duns 9.000 metros.

Facíaseme moi interesante coñecer por qué chámano Atlántico a iste mar; e o mariñeiro, que tan gostasamente doume os anteriores datos, contestou tamén o meu interese dicíndome:

 – Chamaselle Atlántico, porque suponse que n’este mesmo sitio que enche, nas súas augas existiu, nuns tempos moi remotos da historia da Terra, un gran continente o que se lle chamaba Atlántida.    

Por mor dun maxestuoso cataclismo xeolóxico, iste continente afundiu e ás augas foron a tomar o terreo que él ocupaba. En recordo da Atlántida desaparecida, chamase Atlántico o mar que se extende derriba do que aquel continente foi.